Vijfde Republiek (1958–heden)

Charles de Gaulle stichtte in 1958 de Vijfde Republiek met een sterk presidentieel systeem dat tot op heden geldt. Hij beëindigde de traumatische Algerijnse Oorlog (1954–1962) — het Vietnam van Frankrijk — en verleende Algerije de onafhankelijkheid, wat een crisis veroorzaakte: Meer dan een miljoen Pieds-Noirs (Franse kolonisten in Noord-Afrika) keerden terug naar Frankrijk. De Gaulle positioneerde Frankrijk als een onafhankelijke grootmacht met een eigen nucleaire strijdmacht (Force de frappe) en buiten de militaire NAVO-integratie.

De mei 1968 schokte het land: Wat begon als studentenprotesten aan de Sorbonne, groeide uit tot een algemene staking met 10 miljoen stakers en werd de grootste sociale beweging van de Franse naoorlogse geschiedenis. De gebeurtenissen veranderden de samenleving ingrijpend — meer persoonlijke vrijheid, meer gelijkheid, minder autoriteitsgeloof.

Onder François Mitterrand (1981–1995) kreeg Parijs zijn Grands Projets: de glazen piramide in het Louvre, de Opéra Bastille, de Grande Arche de la Défense en de Bibliothèque Nationale. Jacques Chirac (1995–2007) weigerde deel te nemen aan de Irakoorlog, wat de relaties met de VS belastte, maar in Frankrijk grote bijval vond.

De recente geschiedenis wordt gekenmerkt door uitdagingen: De terreuraanslagen van Parijs (Charlie Hebdo en Bataclan, 2015) en Nice (2016) traumatiseerden het land. De Gele Hesjes-beweging (Gilets jaunes, 2018/19) toonde de sociale kloof tussen stedelijke elites en de plattelandsbevolking. Emmanuel Macron, de jongste president in de Franse geschiedenis, regeert sinds 2017 en heeft met de omstreden pensioenhervorming van 2023 massale protesten veroorzaakt — geheel in de Franse traditie dat politiek verzet op straat tot het democratische zelfbeeld behoort.