Pura Besakih — Moedertempel van Bali★★★
Pura Besakih is de heiligste en grootste tempel van Bali — en een van de belangrijkste hindoetempels ter wereld. Het enorme complex ligt op 1.000 m hoogte aan de zuidwestelijke helling van de Gunung Agung, de hoogste en heiligste berg van Bali, en bestaat uit 23 met elkaar verbonden tempels, die over zes terrassen de berghelling opklimmen.
Het oudste deel van de tempel dateert mogelijk uit de 8e eeuw. De drie hoofdheiligdommen zijn gewijd aan de drie godheden van de hindoeïstische drie-eenheid: Pura Penataran Agung (Shiva, in het centrum), Pura Kiduling Kreteg (Brahma, links) en Pura Batu Madeg (Vishnu, rechts). Elke wijk, kaste en beroepsgroep van Bali heeft hier zijn eigen schrijn.
De tempel overleefde de vulkaanuitbarsting van 1963 op wonderbaarlijke wijze: De lavastromen splitsten zich en stroomden aan beide zijden van de tempel voorbij — voor de Balinezen een teken van goddelijke bescherming. Meer dan 1.700 mensen kwamen om bij de uitbarsting, maar Besakih bleef ongeschonden.
Besakih is geen museum, maar een levendige ceremonieplaats. Op minstens 70 dagen per jaar vinden hier feesten plaats, het grootste is het Eka Dasa Rudra, dat slechts eens in de 100 jaar wordt gevierd (voor het laatst in 1979).
Achtung
Besakih is helaas ook berucht om opdringerige „gidsen" die beweren dat je de tempel alleen met een gids mag betreden. Dat klopt niet — de tempel is voor iedereen toegankelijk (met sarong en sjerp). Laat je niet onder druk zetten. Zeg beleefd maar beslist „Tidak, terima kasih" (Nee, dank u). De officiële toegang betaal je bij het kassahuis.
Tips voor het bezoek
Aankomst: Vanaf Klungkung ca. 45 minuten, vanaf Ubud 1,5 uur, vanaf Kuta/Seminyak 2 uur. Eigen chauffeur aanbevolen — openbare bussen rijden alleen tot Klungkung. Parkeren: 5.000 IDR (motorfiets), 10.000 IDR (auto).
Kleding: Sarong en sjerp zijn verplicht — bij de ingang te huur (10.000 IDR) of zelf meenemen. Schouders en knieën moeten bedekt zijn. Vrouwen tijdens de menstruatie mogen de tempel volgens Balinese traditie niet betreden.
Beste bezoektijd: 's Ochtends tussen 8:00 en 10:00 uur, voordat de touringcars komen. De mist trekt meestal rond 9 uur op en geeft het uitzicht op de Agung vrij. 's Middags trekt bijna altijd een wolkendek op.
Duur: Plan 2-3 uur in om het hele complex in alle rust te verkennen. De meeste toeristen blijven alleen bij de hoofdtempel — de kleinere tempels verderop zijn aanzienlijk rustiger en vaak net zo indrukwekkend.
