Zweeds Design
Zweeds design volgt een eenvoudige filosofie: Mooi, functioneel en voor iedereen toegankelijk. Wat de Bauhaus-beweging in Duitsland nastreefde, heeft Zweden in de praktijk gebracht — en tot een exporthit gemaakt. De wortels liggen in de Stockholm Tentoonstelling 1930, die het functionalisme („funkis") in Zweden introduceerde: eenvoudige vormen, natuurlijke materialen, licht en lucht. Dit ideaal beïnvloedt tot op de dag van vandaag alles — van architectuur tot koffiekopjes.
De grote namen
- IKEA: Opgericht in 1943 door Ingvar Kamprad (toen 17!) in Småland, tegenwoordig de grootste meubelverkoper ter wereld met meer dan 460 filialen in 62 landen. IKEA is Lagom in meubelvorm: democratisch design, dat werkt en betaalbaar is voor iedereen. Kamprads genialiteit lag in het feit dat klanten de meubels zelf in elkaar moesten zetten — en het als een ervaring verkochten. Het IKEA Museum in Älmhult (Småland) vertelt het verhaal van de eerste winkel tot het wereldwijde concern. Toegang: 60 SEK.
- H&M: Mode voor iedereen — Erling Persson richtte het bedrijf in 1947 op in Västerås als „Hennes" (voor vrouwen). Tegenwoordig een van de grootste modeverkopers ter wereld. De samenwerking met ontwerpers zoals Karl Lagerfeld, Balmain en Stella McCartney heeft de democratisering van High Fashion populair gemaakt.
- Acne Studios: Stockholms coolste modemerk — minimalistisch, avant-gardistisch, gewild. De jeans waarmee alles begon (1996, 100 stuks met fluorescerende naden), zijn cult.
- Kosta Boda & Orrefors: Glaskunst uit het Glasriket in Småland — sinds de 18e eeuw. → Hoofdstuk Zuid-Zweden.
- Svenskt Tenn: Josef Franks kleurrijke textieldesign — het tegenprogramma voor Scandinavisch minimalisme. De stoffen met exotische bloemen en vogels zijn iconisch. Flagship Store: Strandvägen, Stockholm.
- Dala-paard (Dalahäst): Het symbool van Zweden bij uitstek — een handgesneden, bont beschilderd houten paard uit Dalarna. Sinds de 17e eeuw door houthakkers in de lange winternachten gesneden, tegenwoordig het nummer 1 Zweedse souvenir. De meest traditionele worden gemaakt in de werkplaats Nils Olsson in Nusnäs (Dalarna) — je kunt de houtsnijders aan het werk zien.
- Volvo & Saab: Zweeds autodesign stond voor veiligheid (Volvo vond de driepuntsgordel uit in 1959 en stelde het patent vrij — een daad van menselijkheid die miljoenen levens heeft gered) en innovatie (Saab kwam uit de vliegtuigindustrie).
