Geschiedenis van Roemenië
De Daciërs en het Romeinse Rijk
De geschiedenis van Roemenië begint met de Daciërs — een Thracisch volk dat in de 1e eeuw v.Chr. onder koning Decebalus een machtig rijk in de Karpaten stichtte. De Daciërs waren beschaafd, bouwden stenen forten (de ruïnes van Sarmizegetusa Regia zijn UNESCO-werelderfgoed) en verzetten zich tegen het Romeinse Rijk.
Keizer Trajanus had twee bloedige veldtochten (101–102 en 105–106 n.Chr.) nodig om Dacië te onderwerpen. De beroemde Trajanuszuil in Rome vertelt het verhaal van deze oorlogen in 155 scènes. De Romeinse provincie Dacië werd intensief gekoloniseerd — en precies deze romanisering is de reden waarom Roemeens vandaag een Romaanse taal is: een Latijns eiland te midden van Slavische en Hongaarse buren. Roemenen zijn er trots op afstammelingen van de Romeinen en Daciërs te zijn.
Middeleeuwen: Drie Vorstendommen
In de middeleeuwen ontstonden drie Roemeense vorstendommen:
- Walachije (Țara Românească) — In het zuiden, tussen de Karpaten en de Donau. Beroemdste heerser: Vlad III. Drăculea (de Spietser).
- Moldavië (Moldova) — In het noordoosten. Onder Ștefan cel Mare (Stefan de Grote, 1457–1504) beleefde Moldavië zijn bloeitijd: 34 veldslagen, waarvan 32 gewonnen, en de oprichting van de beschilderde kloosters.
- Transsylvanië (Zevenburgen) — Onder Hongaarse, daarna Habsburgse heerschappij, met drie „bevoorrechte naties" (Hongaren, Szeklers, Saksen), terwijl de Roemeense bevolkingsmeerderheid eeuwenlang nauwelijks rechten had.
Ottomaanse Tijd en Onafhankelijkheid
Walachije en Moldavië waren eeuwenlang Ottomaanse vazalstaten — nooit direct bezet (zoals de Balkanlanden), maar wel tribuutplichtig. De vorsten (vojvoden) werden vaak door de sultan aangesteld. Pas in 1859 verenigden Moldavië en Walachije zich onder Alexandru Ioan Cuza — de geboorte van het moderne Roemenië. In 1878 verwierf Roemenië na de Russisch-Turkse oorlog volledige onafhankelijkheid.
Groot-Roemenië en de Wereldoorlogen
In 1918, na de Eerste Wereldoorlog, ontstond Groot-Roemenië (România Mare): Transsylvanië, Boekovina en Bessarabië werden toegevoegd — het land verdubbelde zijn oppervlakte. De tussenoorlogse periode was een culturele bloeitijd (Boekarest als „Parijs van het Oosten"), maar ook gekenmerkt door politieke instabiliteit. In de Tweede Wereldoorlog vocht Roemenië aanvankelijk aan de zijde van de Asmogendheden, wisselde in 1944 van kant en viel na de oorlog onder Sovjetcontrole.
