Frankrijk: Taalgids Frans

Frans klinkt vloeiend en melodieus — maar de uitspraak wijkt sterk af van het schriftbeeld. Een paar basisregels helpen enorm:

Uitspraakregels

• Eindletters worden meestal niet uitgesproken: "Paris" = Pa-ri (niet "Paris"), "petit" = pö-ti, "beaucoup" = bo-ku. Uitzondering: c, r, f, l (ezelsbruggetje: "CaReFuL")
• -tion = -sjõ (zoals in "Nation" = na-sjõ)
• -oi = wa (trois = trwa, croissant = krwa-ssã)
• -eau / -au = o (château = scha-to, beau = bo)
• -ou = u (tout = tu, beaucoup = bo-ku)
• -u = ü (rue = rü, menu = mö-nü)
• -in / -ain / -ein = ä̃ (nasale ä, vin = wä̃, pain = pä̃)
• -on = õ (nasale o, bon = bõ, bonjour = bõ-schur)
• -an / -en = ã (nasale a, France = Frãss, vent = wã)
• -gn = nj (zoals ñ, champagne = schã-panj)
• r = in de keel gerold/gewreven (niet vooraan zoals in het Duits)
• j = stemhebbend sch (jour = schur, je = schö)

Liaison

In het Frans worden woorden vaak verbonden uitgesproken: "les enfants" wordt "le-sã-fã", "un ami" wordt "ö-na-mi". Dit maakt het in het begin moeilijk om afzonderlijke woorden in gesproken Frans te herkennen — geen zorgen, dat komt met oefening.

"Bonjour" is het belangrijkste woord in Frankrijk. Het is niet alleen een begroeting — het is een sociaal contract. Wie het vergeet, heeft al verloren.

Basisbegroeting

Duits	Frans	Uitspraak
Goedendag	Bonjour	bõ-schur
Goedenavond	Bonsoir	bõ-swar
Tot ziens	Au revoir	o-rö-wwar
Dag (informeel)	Salut	sa-lü
Goedenacht	Bonne nuit	bon-nüi
Hoe gaat het met u?	Comment allez-vous ?	ko-mã-ta-le-wu
Goed, dank u	Bien, merci	bjä̃, mär-ssi
En met u?	Et vous ?	e wu

Beleefdheid

Duits	Frans	Uitspraak
Alstublieft	S'il vous plaît	ssil-wu-plä
Dank u	Merci	mär-ssi
Hartelijk dank	Merci beaucoup	mär-ssi bo-ku
Graag gedaan (als antwoord)	De rien / Je vous en prie	dö-rjä̃ / schö-wu-sã-pri
Sorry	Excusez-moi / Pardon	äk-skü-se-mwa / par-dõ
Het spijt me	Je suis désolé(e)	schö-süi-de-so-le
Meneer / Mevrouw	Monsieur / Madame	mö-sjö / ma-dam
Ja / Nee	Oui / Non	wi / nõ

Gouden Regel: Begin ELK gesprek met "Bonjour, Monsieur/Madame". In de winkel, in het restaurant, bij de dokter, in het hotel, in de taxi — altijd. Wie direct met zijn vraag begint, wordt als onbeleefd gezien en krijgt dienovereenkomstig slechtere service.

Plaatsing & Bestelling

Duits	Frans	Uitspraak
Een tafel voor twee, alstublieft	Une table pour deux, s'il vous plaît	ün tabl pur dö, ssil-wu-plä
De menukaart, alstublieft	La carte, s'il vous plaît	la kart, ssil-wu-plä
Wat raadt u aan?	Qu'est-ce que vous conseillez ?	käss-kö-wu-kõ-ssä-je
Het dagmenu, alstublieft	Le menu du jour, s'il vous plaît	lö mö-nü dü schur
Ik zou graag...	Je voudrais...	schö wu-drä
Nog een glas wijn, alstublieft	Encore un verre de vin, s'il vous plaît	ã-kor ä̃ wär dö wä̃
Proost!	Santé !	ssã-te
Het was heerlijk	C'était délicieux	sse-tä de-li-sjö
De rekening, alstublieft	L'addition, s'il vous plaît	la-di-sjõ, ssil-wu-plä

Belangrijke Woorden

Duits	Frans
Voorgerecht	Entrée
Hoofdgerecht	Plat principal
Dessert	Dessert
Kaasplankje	Plateau de fromages
Water (kraanwater!)	Une carafe d'eau
Mineraalwater met/zonder koolzuur	Eau gazeuse / eau plate
Rode wijn / Witte wijn / Rosé	Vin rouge / vin blanc / rosé
Bier van de tap	Une pression / un demi
Koffie (espresso)	Un café
Koffie verkeerd	Un café crème / un crème
Ik ben vegetariër	Je suis végétarien(ne)
Ik heb een allergie voor...	J'ai une allergie à...
Zonder gluten	Sans gluten

In de winkel

Duits	Frans	Uitspraak
Ik kijk alleen	Je regarde, merci	schö rö-gard, mär-ssi
Hoeveel kost dat?	C'est combien ? / Quel est le prix ?	sse kõ-bjä̃ / käl-ä lö pri
Heeft u dat in een andere maat?	Vous l'avez en une autre taille ?	wu la-we ã-ün-otr taj
Kan ik dat passen?	Je peux l'essayer ?	schö pö lä-ssä-je
Waar is de kassa?	Où est la caisse ?	u-ä la käss
Kan ik met kaart betalen?	Je peux payer par carte ?	schö pö pä-je par kart
Een tasje, alstublieft	Un sac, s'il vous plaît	ä̃ ssak, ssil-wu-plä
Te duur	C'est trop cher	sse tro schär
Ik neem het	Je le prends	schö lö prã

Op de markt

Duits	Frans
Een kilo tomaten, alstublieft	Un kilo de tomates, s'il vous plaît
Een stuk (kaas/taart)	Un morceau
Een plakje (ham)	Une tranche
Dit is voor vanavond	C'est pour ce soir
Wat is dat?	Qu'est-ce que c'est ?
Mag ik proeven?	Je peux goûter ?
Dat is alles	C'est tout

Oriëntatie

Duits	Frans	Uitspraak
Waar is...?	Où est... ?	u-ä
Hoe kom ik naar...?	Comment aller à... ?	ko-mã-ta-le a
Links / Rechts / Rechtdoor	À gauche / À droite / Tout droit	a gosch / a drwat / tu drwa
Dichtbij / Ver	Près / Loin	prä / lwä̃
Station	La gare	la gar
Metrostation	La station de métro	la sta-sjõ dö me-tro
Bushalte	L'arrêt de bus	la-rä dö büss
Luchthaven	L'aéroport	la-e-ro-por
Apotheek	La pharmacie	la far-ma-ssi
Ziekenhuis	L'hôpital	lo-pi-tal
Toilet	Les toilettes	le twa-lät

Vervoermiddelen

Duits	Frans
Een kaartje naar..., alstublieft	Un billet pour..., s'il vous plaît
Retour	Aller-retour
Enkele reis	Aller simple
Wanneer vertrekt de volgende trein naar...?	Le prochain train pour... part à quelle heure ?
Van welk perron?	De quel quai ?
Is deze plek vrij?	Cette place est libre ?
Ik wil hier uitstappen	Je voudrais descendre ici

Communicatie

Duits	Frans
Spreekt u Duits/Engels?	Parlez-vous allemand / anglais ?
Ik spreek geen Frans	Je ne parle pas français
Ik spreek een beetje Frans	Je parle un peu français
Kunt u dat alstublieft herhalen?	Pouvez-vous répéter, s'il vous plaît ?
Langzamer, alstublieft	Plus lentement, s'il vous plaît
Ik begrijp het niet	Je ne comprends pas
Kunt u dat opschrijven?	Pouvez-vous l'écrire ?
Wat betekent dat?	Qu'est-ce que ça veut dire ?

Getallen

Getal	Frans	Getal	Frans
0	zéro	10	dix
1	un/une	20	vingt
2	deux	30	trente
3	trois	40	quarante
4	quatre	50	cinquante
5	cinq	60	soixante
6	six	70	soixante-dix
7	sept	80	quatre-vingts
8	huit	90	quatre-vingt-dix
9	neuf	100	cent

Dagelijkse Uitdrukkingen

Duits	Frans
Geen probleem	Pas de problème
In orde / Akkoord	D'accord
Natuurlijk	Bien sûr
Misschien	Peut-être
Vandaag / Morgen / Gisteren	Aujourd'hui / Demain / Hier
Het is mooi hier	C'est beau ici
Ik hou van Frankrijk	J'adore la France
Fijne dag nog!	Bonne journée !
Fijne avond!	Bonne soirée !
Goede reis!	Bon voyage !

Pro-tip: De getallen 70, 80 en 90 zijn berucht in het Frans: 70 = soixante-dix (60+10), 80 = quatre-vingts (4×20), 90 = quatre-vingt-dix (4×20+10). In België en Zwitserland zegt men eenvoudiger "septante", "huitante"/"octante" en "nonante" — maar in Frankrijk oogst je daarmee hooguit een glimlach.