Kunst & Ambacht
Turkse Tapijten & Kelims
Het Turkse tapijt is veel meer dan een vloerbedekking — het is een kunstwerk, statussymbool en cultureel erfgoed. De traditie gaat terug naar de Centraal-Aziatische nomadenvolkeren die de eerste Anatolische tapijten knoopten.
- Hereke-tapijten: De fijnste — tot 1 miljoen knopen per vierkante meter, van zijde. Ooit voor het sultanspaleis geknoopt, nu verzamelobjecten (5.000–100.000 €).
- Kayseri-tapijten: Uit Cappadocië, vaak met een zijden mengsel. Populair bij toeristen, goede prijs-kwaliteitverhouding.
- Kilims: Platgeweven (niet geknoopt) met geometrische patronen. Lichter, goedkoper, populair als wanddecoratie of overtrek.
- Bergama-tapijten: Egeïsche traditie met krachtige kleuren en grote geometrische patronen.
Tapijt kopen: In de Grote Bazaar, in Göreme en in Bodrum zijn talloze tapijthandelaren. Kwaliteitskenmerken: knoopdichtheid (hoe hoger, hoe waardevoller), materiaal (wol, zijde, katoen), kleuren (natuurlijke kleuren vs. chemie) en herkomst. Altijd afdingen (begin bij 40% van de genoemde prijs). Een goede handelaar legt de verschillen uit en dringt niet aan op aankoop. Wantrouw „veiling"-uitnodigingen en „fabrieksverkopen" — dit zijn vaak toeristenvallen.
Tipp
Als je serieus een tapijt wilt kopen: Bezoek meerdere handelaren, vergelijk kwaliteit en prijzen, en beslis pas de volgende dag. Geen enkele serieuze handelaar zal beledigd zijn als je weggaat — hij weet dat je terugkomt. Een handgeknoopt tapijt (bijv. 120×180 cm, wol) kost vanaf 1.500–4.000 ₺ (~43–115 €) voor eenvoudige kwaliteit, aanzienlijk meer voor fijn werk.
İznik-Keramiek
De İznik-keramiek behoort tot de prachtigste kunstambachten van de islamitische wereld. In de 15e–17e eeuw produceerden de werkplaatsen van İznik (het oude Nicäa) tegels en vaten van ongeëvenaarde schoonheid — de beroemde tegels van de Blauwe Moskee, het Topkapı-paleis en de Rüstem-Paşa-moskee komen hier vandaan.
Kentekenen van echte İznik-keramiek: kobaltblauw, turkoois, „İznik-rood" (een stralend koraalrood, iets verheven onder het glazuur), groen en zwart op een witte achtergrond. Motieven: tulpen, anjers, granaatappels, artisjokken, arabeske ranken.
Tegenwoordig is er een heropleving van de İznik-keramiek — de İznik Foundation leidt ambachtslieden op en produceert volgens historische methoden. Echte handbeschilderde İznik-waar is duur (een bord vanaf 500–3.000 ₺), de massaproductie uit Kütahya en Avanos is goedkoper (vanaf 30–100 ₺), maar niet vergelijkbaar.
Muziek & hedendaagse kunst
De Turkse muziek overspant een boog van de Ottomaanse hofmuziek via Anatolische volksliederen tot een van de spannendste pop- en indie-scènes van de regio.
- Turkse Klassiek (Osmanlı Müziği): Makam-gebaseerde kunstmuziek met Oud, Ney (rietfluit), Kanun (citer) en zang — meditatief en complex.
- Soefisme & Mevlevi (Draaidans): De Whirling Dervishes (Sema-ceremonie) van de Mevlevi-orde uit Konya — geen optreden, maar mystieke meditatie. Te beleven in Istanbul en Konya.
- Turkse Pop: Tarkan („Şımarık"/Kiss Kiss), Sezen Aksu (de „Diva van de Turkse muziek") — mainstream, maar aanstekelijk.
- Anatolische Rock: De psychedelische rockbeweging van de jaren 1970 — Barış Manço, Erkin Koray, Cem Karaca. Momenteel herontdekt en wereldwijd cultachtig vereerd.
- Hedendaagse Kunst: Istanbul is het kunstcentrum van Turkije — de Istanbul Biënnale (elke 2 jaar), Istanbul Modern (museum), Arter (Beyoğlu) en de galerieën in Karaköy en Kadıköy tonen spannende hedendaagse kunst.
War dieses Kapitel hilfreich?
