Noord-Ierland

Belfast is een stad die haar littekens niet verbergt — en precies dat maakt haar zo fascinerend. De hoofdstad van Noord-Ierland was meer dan drie decennia lang het toneel van het bloedige conflict tussen unionisten (protestants, pro-Brits) en nationalisten (katholiek, pro-Iers), dat als „The Troubles" (1968–1998) meer dan 3.500 mensenlevens kostte. Vandaag de dag is Belfast een stad die zichzelf opnieuw uitvindt: Het Titanic Quarter is van wereldklasse, de kathedraalwijk bruist, en de mensen hebben een humor die zo droog is als een goede Bushmills.

Het Titanic Quarter op de plek waar de RMS Titanic werd gebouwd, is Belfasts visitekaartje. Het Titanic Belfast Museum (22 £) is een van de beste musea van Europa — een iconisch, zilverkleurig gebouw in de vorm van scheepsbogen, dat in negen galerijen het verhaal van de Titanic vertelt: van de bouw in de werf Harland & Wolff tot de eerste reis en de ondergang. De interactieve „Shipyard Ride" simuleert het werk in de werf, en het originele schip SS Nomadic (het laatste bestaande schip van de White Star Line) ligt in het droogdok ernaast.

Het Cathedral Quarter is Belfasts cultuur- en uitgaanswijk: Street art, onafhankelijke winkels, het MAC (Metropolitan Arts Centre, gratis), ambachtelijke koffiehuizen en 's avonds de beste pubs van de stad. De Duke of York (Commercial Court) is Belfasts meest sfeervolle pub — een smalle, met memorabilia volgestouwde steeg die doet denken aan de meest verborgen hoekjes van Londen.

De St. George's Market (vrijdag–zondag) is een van de beste voedselmarkten van de Britse eilanden: verse vis, Ierse kaas, handgemaakte zoetigheden, street food en livemuziek op zaterdagochtend — een instituut sinds 1604.

De Murals (muurschilderingen) van Belfast zijn het zichtbaarste erfgoed van de Troubles — en een absolute must voor elke Belfast-bezoeker. In de wijken Falls Road (nationalistisch/katholiek) en Shankill Road (unionistisch/protestants) bedekken enorme politieke muurschilderingen de gevels: Voorstellingen van paramilitaire strijders, vrijheidshelden, historische gebeurtenissen en vredesboodschappen.

De meest aangrijpende manier om deze wijken te ervaren is een Black Taxi Tour (ca. 40–50 £ voor 1–2 personen, 90 minuten). De chauffeurs — vaak zelf ooggetuigen van het conflict — rijden door beide wijken en vertellen uit eerste hand over de Troubles. Je ziet de Peace Walls (vredesmuren) — tot 8 meter hoge betonnen muren die de wijken tot op de dag van vandaag scheiden en 's nachts worden gesloten. Je tekent op de muur (zoals duizenden voor jou) en hoort verhalen die geen geschiedenisboek zo kan vertellen.

De tour is niet gemakkelijk te verteren, maar onmisbaar voor het begrip van Noord-Ierland. Ze toont zowel het unionistische als het nationalistische perspectief, zonder partij te kiezen. Aan het einde begrijp je beter waarom het vredesproces zo fragiel en zo waardevol is.

Belangrijke muurschilderingen: Bobby Sands (Falls Road) — de IRA-hongerstaker die in 1981 in de gevangenis stierf en een martelaar werd. Koning Willem III (Shankill Road) — de protestantse koning die in 1690 de Slag aan de Boyne won. De vredesmuur aan de Cupar Way — hier kun je zelf boodschappen achterlaten.

De Giant's Causeway (Clochán an Aifir in het Iers) is het kroonjuweel van Noord-Ierland — een UNESCO-werelderfgoed dat sinds 1986 beschermd is en vaak als achtste wereldwonder wordt aangeduid. Ongeveer 40.000 zeshoekige basaltzuilen, perfect gevormd als door reuzenhanden, strekken zich uit van de kliffen naar de zee en vormen een surrealistisch landschap dat eruitziet als een buitenaards bouwwerk.

De wetenschap zegt: 60 miljoen jaar geleden stroomde lava over krijtgesteente, koelde gecontroleerd af en trok zich daarbij samen in deze perfecte zeshoekige vormen — een natuurkundig fenomeen. De Ierse legende vertelt het beter: De reus Finn McCool (Fionn mac Cumhaill) bouwde de dam om zijn Schotse rivaal Benandonner uit te dagen voor een gevecht. Toen hij zag hoe groot zijn tegenstander was, vermomde hij zich als baby. Benandonner, geschrokken door de grootte van de „baby", vluchtte terug naar Schotland en vernietigde de dam achter zich — de overblijfselen aan de Schotse kant (Fingal's Cave op Staffa) bewijzen het verhaal!

Het bezoekerscentrum (13 £) biedt een tentoonstelling over geologie en mythologie, een audiogids en de pendelbus naar de Causeway (de wandeling duurt 15–20 minuten bergafwaarts). De kliffen rond de Causeway bieden verschillende wandelroutes, waaronder het spectaculaire Shepherd's Path met uitzicht van bovenaf op de zuilen.

De Giant's Causeway ligt aan de Causeway Coastal Route, een van de mooiste kustwegen ter wereld, die van Belfast naar Derry loopt. Combineer het bezoek met de nabijgelegen Dark Hedges, Carrick-a-Rede en de Bushmills Distillery voor een onvergetelijke dag.

De Dark Hedges zijn een van de meest fotogenieke wegen ter wereld — een laan van eeuwenoude, verwrongen beuken die zich tot een natuurlijke tunnel over de weg verstrengelen en een sfeer creëren die zowel sprookjesachtig als griezelig is. In de ochtendmist of bij schemering ziet de laan eruit als de poort naar een andere wereld.

De Dark Hedges werden wereldberoemd als filmlocatie voor de Koningsweg (Kingsroad) in Game of Thrones — de scène waarin Arya Stark vermomd als jongen naar het noorden vlucht, werd hier opgenomen. De laan werd rond 1775 door de familie Stuart geplant om de toegang tot hun landgoed Gracehill House te verfraaien.

De laan is afgesloten voor autoverkeer. Parkeer op de aangewezen parkeerplaats (gratis) en loop de ca. 500 meter naar de laan. Voor de beste foto kom je vroeg in de ochtend — overdag is de laan vol Instagrammers, en het sprookjesgevoel gaat verloren in de drukte.

Andere Game-of-Thrones-filmlocaties in Noord-Ierland: Castle Ward (Winterfell, 9 £), Cushendun Caves (geboorteplaats van de schaduw), Ballintoy Harbour (Iron Islands), Tollymore Forest Park (Haunted Forest). Voor fans is een georganiseerde GoT-tour vanuit Belfast (50–70 £, hele dag) de moeite waard.

De Carrick-a-Rede Touwbrug is een 20 meter lange hangbrug die over een 30 meter diepe kloof tussen de kliffen en een kleine voorliggende rotsachtige eilandje (Carrick-a-Rede, „Rots op de Weg") is gespannen. De brug werd oorspronkelijk door zalmvissers gebouwd, die daarmee hun visplek op het eiland bereikten — tegenwoordig is het een van de populairste attracties van Noord-Ierland.

De oversteek is kort (30 seconden), maar niets voor zwakke zenuwen: De brug zwaait in de wind, diep onder je raast de zee, en de planken zijn smal. Op het eiland aangekomen, word je beloond met een fantastisch uitzicht op de Antrim-kust, Rathlin Island en bij helder weer zelfs de Schotse kust (Mull of Kintyre, slechts 24 km verwijderd).

Het pad naar de brug (1 km vanaf de parkeerplaats) loopt langs de kliffen en is al landschappelijk spectaculair. Het rotsachtige eiland herbergt in het voorjaar en de zomer een broedkolonie van papegaaiduikers (puffins) — de grappige kleine vogels met hun kleurrijke snavels zijn van mei tot juli te zien.

Derry (of Londonderry — zelfs de naam is politiek: Nationalisten zeggen „Derry", Unionisten „Londonderry", pragmatisten „Derry/Londonderry" of gekscherend „Stroke City") is een van de historisch meest betekenisvolle steden van Noord-Ierland en de enige stad op de Britse eilanden waarvan de stadsmuur volledig bewaard is gebleven en toegankelijk is.

De stadsmuur (gebouwd tussen 1613–1619, ca. 1,5 km omtrek) biedt een verhoogde rondwandeling over de hele oude stad met uitzicht op de Bogside (de nationalistische wijk), de St. Columb's Cathedral en de River Foyle. De wandeling op de muur duurt ongeveer 45 minuten en is gratis.

De Bogside onder de muren is het equivalent van Belfasts Falls Road — een wijk vol politieke muurschilderingen, essentieel voor het begrip van de recente Ierse geschiedenis. Hier vond op 30 januari 1972 Bloody Sunday plaats, toen Britse soldaten 14 ongewapende burgers neerschoten tijdens een burgerrechtenprotest. Het Museum of Free Derry (8 £) aan Rossville Street documenteert de gebeurtenissen aangrijpend en emotioneel. De „Free Derry Wall" (ook „You Are Now Entering Free Derry" — de beroemde gevelmuur) en de „People's Gallery" (12 politieke muurschilderingen) zijn vrij toegankelijk.

Sinds 2011 verbindt de Peace Bridge — een gebogen voetgangersbrug over de Foyle — de historisch gescheiden stadsdelen en is een symbool van verzoening geworden. Derry werd in 2013 als eerste stad in Noord-Ierland uitgeroepen tot UK City of Culture en heeft sindsdien een bloeiende kunst- en muziekscene ontwikkeld.