Delhi

Old Delhi (Shahjahanabad) is het oudste deel van de stad — gebouwd vanaf 1639 door Mogolkeizer Shah Jahan, de bouwer van de Taj Mahal. Hier pulseert het India dat veel reizigers zoeken: smalle steegjes vol riksja's, specerijenhandelaren, eetkraampjes, ambachtslieden en mensenmassa's. Het is luid, krap, chaotisch en absoluut bedwelmend.

Het hart van Old Delhi is Chandni Chowk, een van de oudste en drukste winkelstraten van Azië. Ooit een brede boulevard met een kanaal in het midden en maanlicht dat zich in het water weerspiegelde (vandaar de naam: „Maanlichtplein"), is het vandaag een bruisende handelsstraat met gespecialiseerde bazaars: Kinari Bazaar voor bruiloftssieraden en brokaatbanden, Dariba Kalan voor zilveren sieraden, Khari Baoli voor specerijen (de grootste specerijenmarkt van Azië — de geur is overweldigend).

Aan het oostelijke einde van Chandni Chowk rijst het Red Fort (Lal Qila) op, de voormalige residentie van de Mogolkeizers en UNESCO-werelderfgoed. De massieve rode zandstenen muren strekken zich uit over 2,5 km. Binnen: de Diwan-i-Am (Hal van openbare audiënties), de Diwan-i-Khas (Hal van privé-audiënties) met de beroemde inscriptie „Als er een paradijs op aarde is, dan is het hier", de koninklijke baden en de Parelmoskee. Op 15 augustus, de Onafhankelijkheidsdag, houdt de premier hier zijn toespraak tot de natie.

Recht tegenover het Red Fort ligt de Jama Masjid, de grootste moskee van India. Gebouwd 1650–1656 door Shah Jahan, biedt het plaats aan 25.000 gelovigen. De beklimming van de zuidelijke minaret beloont met een panoramisch uitzicht over heel Old Delhi. Knieën en schouders moeten bedekt zijn, bij de ingang kunnen doeken worden geleend.

New Delhi is het moderne tegenwicht van Old Delhi — brede boulevards, groene parken en imperiale architectuur, ontworpen door de Britse architecten Edwin Lutyens en Herbert Baker vanaf 1911, toen de koloniale hoofdstad van Calcutta hierheen werd verplaatst.

De India Gate is het herkenningspunt van Delhi: een 42 meter hoge triomfboog die herinnert aan de 70.000 Indiase soldaten die in de Eerste Wereldoorlog voor het Britse Rijk vielen. 's Avonds wordt het monument spectaculair verlicht. Het omliggende grasveld (Rajpath, tegenwoordig Kartavya Path) verandert dan in de woonkamer van Delhi: families picknicken, ijsverkopers doen zaken, en stelletjes flaneren in het avondlicht. Op 26 januari (Republic Day) vindt hier de indrukwekkende militaire parade plaats.

Humayuns Graf (1570) is het architectonische voorbeeld van de Taj Mahal — en voor sommige bezoekers zelfs mooier, omdat het minder druk is. Het graf van de tweede Mogolkeizer staat midden in een geometrische Charbagh-tuin (vier kwadranten, symbolisch voor het paradijs) en is een meesterwerk van Perzisch-Indiase bouwkunst. UNESCO-werelderfgoed sinds 1993. De perfecte proporties, de rode zandsteen met witte marmeren inleg en de tuinaanleg maken het tot een van de mooiste bouwwerken van Delhi.

De Qutub Minar in het zuiden van Delhi is een 72,5 meter hoge overwinningszuil uit de 12e eeuw — het oudste bewaard gebleven bouwwerk van Delhi en de hoogste bakstenen minaret ter wereld. Het omliggende complex bevat de eerste moskee van India (Quwwat-ul-Islam) en de raadselachtige IJzeren Zuil, die al 1.600 jaar niet roest. UNESCO-werelderfgoed.

De Lotus Tempel (Bahá'í-Huis van Aanbidding) is een architectonisch meesterwerk: 27 vrijstaande marmeren bladeren vormen een enorme lotusbloem. De tempel staat open voor bezoekers van alle religies en niet-religies — binnen heerst absolute stilte. Een verrassend vredige plek midden in het chaotische Delhi.

Connaught Place (officieel Rajiv Chowk) is het commerciële hart van Delhi — een cirkelvormig plein met witte koloniale arcades, gebouwd in de jaren 1930. De concentrische opzet met zijn drie ringen (Inner, Middle, Outer Circle) herbergt chique winkels, restaurants, bioscopen en de drukte van de middenklasse.

Rond Connaught Place heeft zich de levendige café- en restaurantscene van Delhi ontwikkeld. Van traditionele instellingen zoals Saravana Bhavan (authentieke Zuid-Indiase keuken — de beste Dosa in Delhi voor 150 ₹) tot Wenger's Bakery (sinds 1926, legendarische pasteitjes en taarten) en hippe rooftopbars en internationale restaurants, de culinaire diversiteit is enorm.

Onder het plein ligt de Palika Bazaar, een ondergrondse markt gebouwd in de jaren 1970. Ooit dé shopping-hotspot van Delhi, is het nu wat vervallen, maar biedt nog steeds goedkope elektronica, kleding en curiosa. Onderhandelen is een must — de eerste prijs is altijd driemaal overdreven.

Vanaf Connaught Place kun je te voet de Jantar Mantar bereiken, een astronomisch observatorium uit de 18e eeuw met gigantische stenen instrumenten die de stand van de zon en sterrentijd meten — een fascinerend overblijfsel van de Mogol-wetenschap. Direct daarnaast ligt de Gurudwara Bangla Sahib, een prachtige Sikh-tempel met gouden koepel en een heilig waterbassin. De Langar (gratis gemeenschappelijke keuken) voorziet hier dagelijks duizenden mensen van gratis maaltijden — ongeacht religie, kaste of afkomst. Bezoekers zijn van harte welkom om mee te eten.

Delhi is de streetfood-hoofdstad van India — en daarmee een van de beste streetfood-steden ter wereld. De culinaire traditie varieert van Mogol-keuken (kebabs, biryanis, naan) tot Noord-Indiase klassiekers (Chole Bhature, Rajma Chawal) en snacks die je alleen in Delhi vindt.

De legendarische adressen

• Paranthe Wali Gali (Chandni Chowk): De „Steeg van de Parathas" — een smalle steeg in Old Delhi, waar sinds de 19e eeuw gevulde platbroden in ghee worden gebakken. De beroemdste zijn gevuld met bloemkool, aardappel, radijs of zelfs banaan. Een Paratha-set met bijgerechten: 60–100 ₹ (~0,70–1,10 €).
• Karim's (Jama Masjid): Sinds 1913 serveert deze instelling Mogol-keuken van topklasse. De voorouders van de eigenaren kookten voor de Mogol-keizer. Mutton Korma, Seekh Kebab, Chicken Jahangiri — alles volgens recepten die generaties lang zijn doorgegeven. Hoofdgerecht: 200–400 ₹.
• Old Famous Jalebi Wala (Chandni Chowk): Al meer dan 100 jaar worden hier Jalebi (gefrituurde deegspiralen in suikersiroop) in enorme pannen bereid. Het beste 's ochtends, als ze vers en heet zijn. 50 ₹ per portie.
• Natraj Dahi Bhalle (Chandni Chowk): Perfecte Dahi Bhalle (gefrituurde linzenballetjes in yoghurtsaus met tamarinde-chutney). Een gerecht dat de diversiteit van Indiase smaken op één bord verenigt. 60 ₹.

Delhi-specialiteiten die je moet proberen

• Chole Bhature: Kikkererwten-curry met gefrituurde platbroden — Delhi's onofficiële ontbijt. Het beste bij Sita Ram Diwan Chand (Paharganj). 60–80 ₹.
• Butter Chicken & Naan: In Delhi uitgevonden! Moti Mahal in Daryaganj claimt de uitvinding (1947). Romige tomaten-curry met mals kippenvlees. 250–400 ₹.
• Chaat: Verzamelnaam voor pittig-zoet-zure snacks. Gol Gappe (knapperige bollen met gekruid water), Aloo Tikki (aardappelkoekjes), Papdi Chaat. Het beste in de Bengali Market of Haldiram's.
• Kulfi: Indiaas ijs, dichter en romiger dan westers ijs. Traditioneel met saffraan, pistache of mango. Op elke straathoek voor 30–50 ₹.

De Taj Mahal heeft geen introductie nodig — het is simpelweg een van de mooiste bouwwerken die ooit door mensenhanden zijn gemaakt. Mogolkeizer Shah Jahan liet het tussen 1632–1653 bouwen als graf voor zijn favoriete vrouw Mumtaz Mahal. 20.000 arbeiders, 1.000 olifanten en edelstenen uit heel Azië creëerden een monument van wit Makrana-marmer, dat afhankelijk van het tijdstip van de dag van kleur verandert: roze bij zonsopgang, verblindend wit op de middag, goud bij zonsondergang, zilverachtig bij maanlicht.

Agra ligt slechts 200 km ten zuiden van Delhi en is als dagtocht goed te doen. De snelste manier is de Gatimaan Express (vertrek Delhi Hazrat Nizamuddin 8:10 uur, aankomst Agra 9:50 uur, terugreis 17:50 uur). Alternatief: Privéchauffeur (3–4 uur, 4.000–6.000 ₹ retour) of georganiseerde tour.

Het complex omvat naast het hoofdmausoleum de Moskee (links), het Gastenhuis (rechts, spiegelbeeldig aan de moskee), de monumentale Hoofdingang (Darwaza-i-Rauza) en de Charbagh-tuin met zijn beroemde spiegelvijver. Het detailwerk is adembenemend: Halfedelstenen (carneool, lapis lazuli, malachiet, jaspis) zijn in het marmer ingelegd (Pietra-dura-techniek), bloemmotieven van ongelooflijke fijnheid bedekken elke centimeter.

Naast de Taj Mahal is in Agra ook het Agra Fort (UNESCO-werelderfgoed, 600 ₹) de moeite waard, een massief rood zandstenen fort, waar Shah Jahan zijn laatste jaren doorbracht als gevangene van zijn eigen zoon — met uitzicht op de Taj Mahal, het graf van zijn geliefde vrouw. Een tragisch-romantische plek. Ook de moeite waard: Itmad-ud-Daulah („Baby Taj"), een kleiner mausoleum met verfijnd marmerwerk.