Maatschappij

De American Dream — het idee dat iedereen, ongeacht afkomst, ras of klasse, door hard werken succes en welvaart kan bereiken — is de oprichtingsmythe van de VS. Het verklaart veel van wat Europeanen aan de VS irriteert: de beperkte verzorgingsstaat (waarom staatssteun als iedereen het zelf kan redden?), de verheerlijking van ondernemerschap (falen is geen stigma, maar een leerervaring), en de diepgewortelde scepticisme tegenover staatsregulering.

In werkelijkheid is de sociale mobiliteit in de VS vandaag de dag lager dan in veel Europese landen — wie arm geboren wordt, blijft met grotere waarschijnlijkheid arm dan in Duitsland of Scandinavië. Maar het geloof in de American Dream blijft levendig en vormt het zelfbeeld van de Amerikanen. Als een Amerikaan je vraagt "What do you do?" (wat doe je voor werk?), is dat geen onbeleefdheid — het is de fundamentele vraag van de Amerikaanse identiteit.

De Amerikaanse fooiencultuur is voor Europeanen de grootste cultuurschok — en de meest voorkomende bron van misverstanden en gênante situaties. In de VS is fooi geen teken van waardering, maar een vast onderdeel van het loon. Obers verdienen een wettelijk minimumloon van soms slechts 2,13 $ per uur (ja, echt) — hun werkelijke inkomen bestaat bijna uitsluitend uit fooien.

De regels:

• Restaurants (met bediening): 18–20% van het rekeningbedrag VOOR belastingen. 15% geldt als minimum en signaleert ontevredenheid. Minder dan 15% is een belediging. Veel restaurants rekenen bij groepen vanaf 6 personen automatisch 18–20% "Gratuity".
• Bars: 1–2 $ per drankje of 15–20% van de rekening.
• Hotels: Housekeeping: 2–5 $ per nacht (achtergelaten op het kussen). Bellboy/bagagedrager: 2–5 $ per tas. Concierge: 5–20 $ afhankelijk van de service.
• Taxi/Uber/Lyft: 15–20% (bij Uber/Lyft via de app).
• Kapper: 15–20%.
• Geen fooi: Fastfood, zelfbediening, supermarkt, bioscoop.

Het Second Amendment van de Amerikaanse grondwet (1791) garandeert het recht op wapenbezit — "the right of the people to keep and bear Arms, shall not be infringed." In de VS zijn naar schatting 400 miljoen vuurwapens in particulier bezit — meer dan inwoners. Voor Europeanen is dat vaak moeilijk te begrijpen.

De wapencultuur heeft historische wortels: de pioniers van de Frontier hadden wapens nodig om te overleven en zichzelf te verdedigen. De revolutie werd bevochten door bewapende burgers. In landelijke gebieden (vooral in het zuiden en westen) is het wapenbezit diep verankerd in de cultuur — jacht, schietbanen en het gevoel zichzelf en zijn gezin te kunnen verdedigen, maken deel uit van de identiteit.

Tegelijkertijd lijden de VS onder een epidemie van wapengeweld: meer dan 45.000 mensen sterven elk jaar door vuurwapens (waarvan meer dan de helft door zelfmoord). Massale schietpartijen (Mass Shootings) vinden met schrikbarende regelmaat plaats — scholen, kerken, winkelcentra, concerten. Het politieke debat zit muurvast: Democraten eisen strengere wetten, Republikeinen verdedigen het Second Amendment.

Voor reizigers: De kans dat je als toerist slachtoffer wordt van wapengeweld is extreem klein. Maar je zult in veel staten mensen zien die openlijk wapens dragen (Open Carry) — in Texas, Arizona, Montana en andere staten is dat volkomen legaal en normaal. In staten als Californië en New York zijn de wetten aanzienlijk strenger.

De VS is het meest diverse land ter wereld — een natie die is ontstaan door immigratie en tot op de dag van vandaag daardoor wordt gevormd. Meer dan 330 miljoen mensen uit praktisch elk land ter wereld wonen hier: 60% blanken, 19% Hispanic/Latino, 13% Afro-Amerikanen, 6% Aziaten, 1,3% Native Americans/Alaska Natives en een groeiend aantal mensen van gemengde afkomst.

Deze diversiteit komt tot uiting in alles: in de keuken (je kunt in elke grote stad authentiek Mexicaans, Ethiopisch, Koreaans, Indiaas en Libanees eten — vaak in dezelfde straat), in de muziek (jazz, blues, hip-hop, country, salsa — allemaal Amerikaanse uitvindingen), in de taal (meer dan 350 talen worden in de VS gesproken; in veel steden heb je meer Spaans nodig dan Engels) en in de religie (van megakerken tot moskeeën, van Amish tot Zen-boeddhisten).

Tegelijkertijd zijn de VS een land waar ras (race) een veel grotere rol speelt dan in Europa. De gevolgen van slavernij, segregatie en systematisch racisme zijn tot op de dag van vandaag zichtbaar — in de vermogensverdeling, in het onderwijssysteem, in politiegeweld en in het politieke landschap. Als Europese reiziger zul je deze spanningen niet per se direct ervaren, maar je moet weten dat ze bestaan.

Amerikanen zijn ongelooflijk vriendelijk — en dat menen ze (meestal) ook zo. Vreemden worden toegeknikt, de kassier in de supermarkt vraagt "How are you today?", de Uber-chauffeur vertelt je zijn levensverhaal, en een buurman die je nog nooit hebt gezien, nodigt je uit voor een barbecue. Voor Europeanen, die gewend zijn aan een zekere terughoudendheid, kan dat overweldigend — of oppervlakkig — overkomen.

Belangrijke regels van de Amerikaanse small talk:

• Op "How are you?" antwoord ALTIJD met "Good, thanks! How are you?" — ongeacht hoe je je voelt. Het is geen echte vraag, maar een begroetingsformule.
• Acceptabele onderwerpen: weer, sport, reizen, werk, eten, films, huisdieren, kinderen.
• Taboe-onderwerpen (bij vreemden): politiek, religie, geld (vraag nooit hoeveel iemand verdient!), gewicht/dieet, en alles rond ras — tenzij je gesprekspartner het zelf ter sprake brengt.
• Duitse directheid wordt in de VS als onbeleefd ervaren. "That's an interesting perspective" betekent in het Amerikaans eigenlijk "Ik ben het er totaal niet mee eens". Leer tussen de regels door te lezen!
• Amerikanen zeggen "Awesome!" en "Amazing!" tegen dingen die hooguit "best aardig" zijn. Dat is geen overdrijving, maar de normale communicatiestijl.