Natuur & Landschap

De Alpen bedekken 60% van het Zwitserse landoppervlak en zijn het bepalende kenmerk van het land. Zwitserland heeft 48 vierduizenders — meer dan enig ander Alpenland. De hoogste:

• Dufourspitze (Monte Rosa): 4.634 m — hoogste top van Zwitserland
• Dom: 4.545 m — hoogste berg die volledig op Zwitserse bodem staat
• Matterhorn: 4.478 m — de beroemdste, maar niet de hoogste
• Jungfrau: 4.158 m — het „Top of Europe" (hoogste station op 3.454 m)
• Eiger: 3.967 m — de legendarische noordwand (1.800 m verticaal)

Gletsjers in terugtrekking

Zwitserland heeft ongeveer 1.400 gletsjers — maar ze krimpen dramatisch. De Grote Aletschgletsjer (23 km, UNESCO) heeft sinds 1850 meer dan 3 kilometer aan lengte en 300 meter aan dikte verloren. Wetenschappers schatten dat tegen 2100 slechts 10–20% van het huidige ijsvolume over zou kunnen zijn. De Rhonegletsjer in Wallis wordt al bedekt met witte doeken om het smelten te vertragen — een wanhopig en iconisch gezicht.

Voor reizigers betekent dit: De gletsjerwereld die je vandaag ziet, zal er over 20–30 jaar aanzienlijk anders uitzien. Een bezoek is ook een oproep.

188 Meren

Zwitserland heeft meer dan 1.500 meren (188 daarvan groter dan 0,05 km²) — van het enorme Meer van Genève (580 km², grootste Alpenmeer) tot het fjordachtige Vierwoudstrekenmeer en smaragdgroene bergmeren zoals de Oeschinensee, Bachalpsee en Caumasee. De meeste meren hebben drinkwaterkwaliteit.

Zwitserland is ondanks zijn kleine oppervlakte verbazingwekkend soortenrijk — dankzij de enorme hoogteverschillen (196 m bij het Lago Maggiore tot 4.634 m Dufourspitze) bestaan er op een klein gebied verschillende leefomgevingen.

Dierenwereld

• Alpenmarmotten: De schattige knaagdieren zijn overal in de Alpen vanaf 1.800 m te zien — en te horen: Hun doordringende waarschuwingsfluit weerklinkt door de bergen. Het beste te observeren in de ochtend en avond.
• Steenbokken: Bijna uitgeroeid, maar dankzij beschermingsprogramma's zijn er nu weer meer dan 17.000 dieren in Zwitserland. Het makkelijkst te zien in het Nationaal Park (Engadin) en op de Pilatus.
• Gemzen: Overal in de Alpen aanwezig — de behendige klimmers zie je vaak op steile rotswanden.
• Lammergieren: De grootste vogel van de Alpen (spanwijdte 2,8 m) werd uitgeroeid en sinds 1991 succesvol opnieuw geïntroduceerd. Vandaag de dag zijn er meer dan 250 dieren in het Alpengebied.
• Lynxen: Sinds 1971 opnieuw geïntroduceerd in de Jura en de Voor-Alpen — ongeveer 300 dieren, maar zeer schuw.

Alpenbloemen

In juni/juli exploderen de alpenweiden in een bloemenzee: gentiaan (diepblauw), alpenrozen (roze, hele hellingen), edelweiss (zeldzaam, beschermd!), arnica en honderden andere soorten. De mooiste bloemenweiden vind je op de First boven Grindelwald, op de Rigi en in het Nationaal Park.

Zwitserse Nationaal Park

Het enige nationale park van Zwitserland (sinds 1914, het oudste van de Alpen) ligt in het Engadin (Graubünden): 170 km² ongerepte natuur, streng beschermd — geen pad mag verlaten worden, geen steen meegenomen. Steenbokken, alpenmarmotten, herten en lammergieren in het wild. Toegang gratis, wandelpaden gemarkeerd. Beste toegang: Zernez (Nationaal Park Centrum, 10 CHF).